in

Türkiye’de Yetiştirilen Sanayi Bitkileri

Özellikle tarımsal sanayi için önemli bir hammadde olan sanayi (endüstriyel) bitkiler arasında şekerpancarı, tütün, pamuk, çay, haşhaş, gül, keten, kenevir, anason gibi ürünleri sayabiliriz.

Sanayi Bitkileri

[su_tabs class=”my-custom-tabs”][su_tab title=”Şekerpancarı” anchor=”sekerpancari”]İlkbahar aylarında ekilen ve yaz döneminin sonuna doğru toplanan bir ürün olan şekerpancarı, yağış ve nem isteği fazla olmayıp çok kurak koşullarda sulama ister. Bu nedenle ülkemizin birçok bölgesinde yetiştirilebilmektedir. Yıllık üretim 2013 yılı verilerine göre 16,5 milyon ton, 2014 yılı verilerine göre 16,7 milyon ton civarında olmuştur. Üretimin en fazla olduğu yerlerin başında İç Anadolu Bölgesi gelir. Üretimin en fazla olduğu il, Konya (%32) olup Konya’yı Yozgat (%9), Eskişehir (%7) ve Aksaray (%6) izler.
türkiye şekerpancarı üretimi 2013 coğrafya hocam Harita: Türkiye şekerpancarıüretimi (2012)
Türkiye, şekerpancarı üretiminde Dünya 5.sidir
Şeker pancarı, şeker elde etmek için üretilir. Ayrıca işlendikten sonra geriye kalan küspesi hayvan yemi olarak kullanılır. Bu nedenle şeker fabrikalarının çevresinde besi hayvancılığı yapılır.
türkiye şekerpancarı üretim 2002-2013 coğrafya hocam
[/su_tab]
[su_tab title=”Tütün” anchor=”tutun”]Çimlenme ve büyüme dönemi olan ilkbahar aylarında su isteyen, olgunlaşma dönemi olan yaz aylarında ise sıcaklık ve kuraklık isteyen bir üründür. Ülkemizde genelde güney yamaçlardaki kıraç topraklarda yetiştirilir. Tütünün kalitesi her bölgede aynı değildir.
İhracat değeri yüksek olan kaliteli ürünler Ege Bölgesi’nde üretilir. Üretimimizin yarısından fazlası Ege Bölgesi’nden sağlanır. Manisa tütün üretiminin en fazla olduğu ilimizdir (toplam üretimin %28’i). Sonrasında Samsun ve Adıyaman gelmektedir.
İhracat ürünlerimiz arasındadır. 2013 yılında 1.330.733 dekar araziden 93.158 ton tütün üretilmiş olup verimlilik 70 kg/dekar olmuştur. 2014 yılında 992.625 dekar araziden 74.696 ton tütün üretilmiş olup verimlilik 75 kg/dekar olmuştur.
türkiye tütün üretim haritası 2013 coğrafya hocam Harita: Türkiye tütün üretimi (2012)
[/su_tab]
[su_tab title=”Pamuk” anchor=”pamuk”]Tütün gibi çimlenme ve yetişme döneminde sulama isteyen pamuk, olgunlaşma dönemi olan yaz mevsiminde sıcaklık ister.
Kozasından iplik elde edilen ve dokuma sanayinin ham maddesi olan pamuk, ülkemizde uygun iklim koşullarına sahip, alüvyal toprakların yaygın olduğu ovalarda yaygındır.
Pamuk üretimimizin yarısına yakını Güneydoğu Anadolu’dan karşılanır. Bu bölgemizi Ege ve Akdeniz bölgeleri takip eder. Şanlıurfa, pamuk üretiminin en fazla olduğu ilimizdir (%42). Aydın (%14) ve Adana (%10) diğer önemli illerimizdir. Pamuk üretimi 2014 yılında 4.587.000 ton olmuştur.
türkiye pamuk haritası 2012 coğrafya hocam Harita: Türkiye pamuk üretimi (2012)
[/su_tab]
[su_tab title=”Çay”]Ana vatanı, Güney ve Güneydoğu Asya’dır. Her mevsim bol yağış ve nem ister.Ilıman iklim şartlarında yetişir ve kireçsiz, tuzsuz toprakları ister. Ülkemizde sadece Doğu Karadeniz’in kıyı kesimlerinde yetişir.
Türkiye, Dünya çay üretiminde 6. sırada bulunmaktadır.
çay üretimi 2002-2013 coğrafya hocam Grafik: Türkiye çay üretiminin yıllara göre değişimi (2002-2013)
çay üretim haritası 2013 coğrafya hocam Harita: Türkiye çay üretimi (2012)

 

Yıl Çay Yetiştirmeye Ayrılan Alan (dekar) Üretim Miktarı
2008 758.257 1.100.257 ton
2009 758.513 1.103.340 ton
2010 758.641 1.305.566 ton
2011 758.895 1.231.141 ton
2012 758.566 1.250.000 ton
2013 764.255 1.180.000 ton
2014 760.494 1.266.311 ton

[/su_tab]
[su_tab title=”Haşhaş” anchor=”hashas”]İlaç sanayisinde, narkoz üretiminde kullanılır.
En fazla Afyonkarahisar çevresinde yetiştirilir. Burdur, Isparta ve Çorum’da da yetiştirilmektedir.
türkiye haşhaş üretim haritası 2013 coğrafya hocam Harita: Türkiye haşhaş üretimi (2013)
Üretimi devlet kontrolündedir.
Haşhaş bitkisinin tohumlarından yağ elde edilir. Küspesi ise hayvan yemi olarak kullanılır.
Üretimin %90’ı ilaç sanayisi gelişmiş olan Avrupa ülkelerine ihraç edilir.
Üretimde Dünya 1.siyiz. 2013 yılı haşhaş üretimi 19.244 ton, 2014 yılı haşhaş üretimi 16.223 tondur.
haşhaş üretimi 2004-2013 coğrafya hocam Grafik: Türkiye haşhaş üretiminin yıllara göre değişimi(2004-2013)
[/su_tab]
[su_tab title=”Gül” anchor=”gul”]Yapraklarından elde edilen gül yağı, kozmetik sanayinde kullanılan güzel kokulu bir maddedir.
Gül yapraklarından gül suyu, reçel, krem ve şampuan gibi maddeler de yapılmaktadır.
2013 yılı üretimimiz 10.769 ton, 2014 yılında ise 10.831 ton olup üretim en çok %79’luk payla Isparta’da yapılmaktadır. Onu %11’le Burdur, %8’le Afyon ve %2’yle Denizli izlemektedir. Ülkemizdeki gül bahçelerinin %90’ından fazlası Akdeniz Bölgesi’nin batısında yer alan Göller Yöresi’nde bulunmaktadır.

türkiye gül üretimi 2013 coğrafya hocam Harita: Türkiye gül (yağlık) üretimi (2012)
[/su_tab]
[su_tab title=”Keten” anchor=”keten”]Keten en çok Batı Karadeniz’de yetiştirilir.
Liflerinin sağlam olması nedeniyle dokumacılıkta (kot ve keten kumaşta) kullanılır. Ayrıca bezir yağı üretiminde de kullanılır.
2013 yılında yapılan keten üretimimiz 13 ton olup bunun %55’i Karabük’te ve %45’i Muş’ta yapılmıştır. 2014 yılı TÜİK veritabanında keten üretimi hakkında bilgi verilmemiştir.[/su_tab]
[su_tab title=”Kenevir” anchor=”kenevir”]Lifleri ketene göre daha kaba olan kenevir bitkisi, çuval, paspas, halat yapımında kullanılır.
Uyuşturucu ham maddesi olduğu için üretimi devlet denetimindedir.
Üretimin tamamı Orta Karadeniz’de yapılır.
türkiye kenevir üretimi 2012 coğrafya hocam Harita: Türkiye kenevir üretimi (2012)
2014 yılında kenevir üretimimiz sadece 1 ton olup üretimin tamamı Samsun’da yapılmıştır.

 

YILLAR ÜRETİMİ (TON) ÜRETİM YAPILAN İLLER
2004 30 Samsun, Kastamonu, Kütahya ve Çorum
2005 13 Samsun, Kastamonu, Kütahya ve Çorum
2006 13 Samsun ve Kastamonu
2007 24 Samsun ve Kastamonu
2008 12 Samsun ve Kastamonu
2009 3 Samsun
2010 7 Samsun
2011 8 Samsun
2012 4 Samsun
2013 1 Samsun
2014 1 Samsun

[/su_tab]
[su_tab title=”Anason”]İçki üretiminde kullanılır. Ayrıca bitkisel çay olarak da kullanılmaktadır.
Üretiminde Akdeniz Bölgesi %54’lük üretim payıyla ilk sırada yer alır. En çok üretim yapan ilimiz Burdur’dur (toplam üretimin %43’ü).

 

Yıl Anason Üretimi (ton)
2009 9.472
2010 13.992
2011 14.879
2012 11.023
2013 10.046
2014 9.309

[/su_tab][/su_tabs]

Coğrafya hayata yön verir.

Ne düşünüyorsunuz?

0 puan
Oyu artır Oyu düşür

Toplam oy: 0

Upvotes: 0

Upvotes percentage: 0.000000%

Downvotes: 0

Downvotes percentage: 0.000000%

Bir Cevap Yazın

Türkiye’de Yetiştirilen Yumrulu Bitkiler

Türkiye’de Yetiştirilen Tahıl Ürünleri